krajobraz-GIS-analiza przestrzenna

Tomasz Giętkowski i współautorzy bloga: Sebastian Czapiewski, Jakub Makarewicz, Szymon Bryzgalski

Morfologiczna analiza widzialności w praktyce

Przedstawiam fragment pracy wykonanej dla Miejskiej Pracowni Urbanistycznej w Bydgoszczy. Celem przeprowadzonej analizy było określenie wysokości ponad poziom terenu górnego tarasu w Fordonie strefy określanej nazwą „strefy cienia”. Innymi słowy chodziło o określenie jak wysokie budynki będą widoczne na Górnym Tarasie w Fordonie w przypadku jego zabudowy.  Schemat ideowy wydzielenia tzw. strefy cienia przedstawia rysunek:

 

schemat_ideowy

 

Wysokość Hc określa wysokość względną, mierzoną od powierzchni terenu, do której obiekty znajdujące się na powierzchni Górnego Tarasu będą ukryte przed wzrokiem obserwatora. Reprezentacją graficzną strefy cienia jest mapa izolinii, łącząca punkty o tych samych wartościach wysokości Hc.

Mapy izolinii sporządzono według następującej metodyki.

1. Wytypowano trzy linie obserwacji z poziomu Dolnego Tarasu w Fordonie. Linie stanowiły główne ciągi komunikacyjne Fordonu, wzdłuż których umieszczono punkty obserwacji. Do analiz wybrano ulicę Twardzickiego, Andersa z przedłużeniem w ulicę Wyzwolenia oraz ulicę Fordońską. Dla każdej z ulic wykonano osobną mapę rozkładu wysokości Hc.

2. Linie obserwacji podniesiono o 2 m, co wynika z założonej, modelowej wysokości punktu obserwacji ponad poziomem drogi.

3. Na ulicy Twardzickiego wytypowano 133 punkty obserwacji, na ul. Andersa 35 punktów obserwacji a na ul. Fordońskiej 4 punkty obserwacji (pokrywające się z miejscami z których można dostrzec krawędź pradoliny).

4. Od każdego punktu obserwacji wykonano prostopadły do krawędzi Zbocza Fordońskiego transekt, dla którego obliczono kąt nachylenia linii ekspozycji z uwzględnieniem zmian położenia krawędzi zbocza (występowanie dolinek denudacyjnych).

5. Obliczenia morfometryczne dokonano na bazie cyfrowego modelu terenu, uwzględniającego dane z mapy zasadniczej Bydgoszczy a także nasypy i wkopy.

6. Od płaszczyzny powstałej w wyniku splotu linii ekspozycji ponad górnym tarasem odjęto powierzchnię terenu górnego tarasu.

7. Wyniki odejmowania powierzchni (Hc) przedstawiono w formie izolinii.

Punkty i transekty pomiarowe uwzględniają jedynie morfologiczne kryterium oceny wysokości Hc. Ocena uwzględniająca przeszkody: zadrzewienia i budynki na Dolnym Tarasie uwzględniono w następnym etapie opracowania.

Rezultaty:

Dla punktów na ul. Fordońskiej analiza przebiegu linii ekspozycji wykazała, morfologia krawędzi wysoczyzny nie ma większego wpływu na nachylenie linii ekspozycji a tym samym na wysokość Hc dla poszczególnych profili. Poszczególne linie mają nachylenie od 1,93% do 3,34% przy średniej 2,48%.

fordonska

 

W wyniku przeprowadzonej analizy uzyskano bardzo szczegółowy model wysokości Hc dla obserwacji z ul. Twardzickiego i Andersa. Zaznacza się silny wpływ morfologii krawędzi zbocza na wysokość Hc. Obserwowane jest obniżenie wysokości Hc na przedłużeniu dolinek denudacyjnych oraz silny wzrost wartości Hc tuż za granicą zbocza. Można to przedstawić tak:

twardzickiego

 

albo tak dla ulicy Andersa:

andersa_wynik

 

Wnioski:

1. Warunki morfometryczne rzeźby terenu oraz sposób kształtowania dzisiejszej zabudowy dolnego tarasu w Fordonie obniżają wysokości strefy cienia poniżej 20 m do około 500 metrów od krawędzi zbocza. Oznacza to, że na przedłużeniu ulicy Orląt Lwowskich i Salezjanów budynki o wysokości 20 m będą widoczne z ul. Twardzickiego w sytuacji gdy będą umieszczone w strefie do 500 m od krawędzi zbocza. W tej samej strefie (do 500 m) budynki o wysokości 12,5 m będą widoczne z ul. Wyzwolenia.

2. Obszar na przedłużeniu ul. Salezjanów posiadaj najniższą strefę cienia i jest najbardziej wrażliwy na wysokość zabudowy.

3. Obszar około 200 m od granicy zbocza wgłąb wysoczyzny od Góry Szybowników jest wrażliwy na ekspozycję. Ukrycie budynków w strefie cienia wymaga zachowania wysokości odpowiednich dla ul. Andersa.

 

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>